Οίκος Αντοχής!

Το ανέκδοτο της ημέρας

Ρωτάει ένα κοριτσάκι στη μάνα του: «Μαμά, γιατί στο κεφάλι σου έχεις βγάλει άσπρες τρίχες?» κι εκείνη του απαντάει με περισσή εξυπνάδα: «Γιατί όταν ένα κοριτσάκι στεναχωρεί τη μαμά του, εκείνη από τη στεναχώρια της βγάζει και μια άσπρη τρίχα»... «Αααα!» λέει το κοριτσάκι «Τώρα κατάλαβα γιατί η γιαγιά έχει όλο της το κεφάλι κάτασπρο!»

Αν ο καθένας πάρει το δισάκι του στον ώμο και απομακρυνθεί από το σπίτι του μετά τα 18, είναι πολύ δύσκολο να επανέλθει αναίμακτα! Μία, μία μόνο ήτανε η μέρα που χρειάστηκε να μείνω με την λοιπή μου οικογένεια, κάτι λιγότερο από ένα 24ωρο για να καταλάβω πως μας αρέσει περισσότερο να ξοδεύουμε τα χρήματά μας σε τηλεφωνικές επικοινωνίες του τύπου «Πώς είσαι? Τι έφαγες? Πώς τα περνάς?» παρά να είμαστε, να τρώμε και να περνάμε τoν χρόνο μας όλοι μαζί για πάνω από x ώρες! Σκορπισμένη η ευρύτερη οικογένεια εδώ και αρκετά χρόνια στα τέσσερα σημεία του ορίζοντα εν Ελλάδι και ενίοτε στα εξωτερικά, είπε η τύχη, αν και μαύρη,  να μας «ενώσει» ένα Σαββατοκύριακο (εκτός από τα καθιερωμένα). Όπου το «ενώσει» αποτελεί σχήμα λόγου. Διότι η χημεία, απαραίτητο συστατικό των κάθε λογής σχέσεων,  έχει κι εκείνη τη διπλή της φύση. Και το να την αναζητούμε σε κάθε μας σχέση δεν προεξοφλεί μόνο χημικές ενώσεις, αλλά και χημικές αντιδράσεις, ενίοτε μάλιστα εκρηκτικές. Διανύοντας, λοιπόν, έκαστος διαφορετική δεκαετία στη ζωή του, άλλος την 4^η, άλλος την 6^η, άλλος την 7^η και άλλος την 8^η, το χάσμα δε φαντάζει απλά γενεών, αλλά μάλλον γενναίων, όπου πρέπει όλοι να επιδείξουνε θάρρος, αρετή και τόλμη για να υπερκεράσουνε το «εγώ» τους, το χτισμένο εδώ και πολλές δεκαετίες, για να μην πω οχυρωμένο σαν κάστρο απόρθητο σε πυρά και βέλη.  

Κανείς δε θέλει να βγει από το καβούκι του, κανείς να κάνει πίσω στη γραμμή του. Ο καθείς έχει μάθει με ένα δικό του modus vivendi, απαράβατο που λειτουργεί ως μέτρο για να μετρήσει του αλλουνού και να το αποδείξει λάθος! Ο ένας αναζητάει την ησυχία του, ο άλλος ζει με τη φασαρία, ο τρίτος θέλει να γκρινιάζει, ο άλλος να είναι στεναχωρημένος και να το δείχνει και γενικώς στο τέλος η ένταση κορυφώνεται για να γίνει υπερένταση που τρώει την ηρεμία τη δική του και τα σωθικά του άλλου, και καταπίνει κάθε ίχνος διακριτικότητας, ώστε να γίνουμε μαλλιά κουβάρια! Προβλήματα σοβαρά δεν έχουμε, αλλά μια χαρά τα κατασκευάζουμε. Τα «κατηγορώ», που δεν έχουνε σαφώς καμία κακία, εκσφενδονίζονται σαν δηλητηριώδη βέλη στον άλλον και σίγουρα λέγονται πάνω σε νεύρα και πιο σίγουρα αυτός που τα είπε δεν τα εννοούσε: «Δε θες κανέναν, έχεις μάθει μόνη σου!» φωνάζει η μάνα μου γεμάτη οργή! Που αν το «αναλύσεις» στην τελική ναι, όταν δουλεύω, που η δουλειά μου σημαίνει διάβασμα ΠΟΛΥ και γράψιμο, θέλω απομόνωση, ηρεμία και μία συγκέντρωση που όσο κι αν θέλω να βγάλω τη γυναικεία μου φύση -που θέλει ταυτόχρονα να μαγειρεύω, να μιλάω στο τηλέφωνο, να προσέχω το πιτσιρίκι, να σιδερώνω το πουκάμισο του άντρα μου και να μου διαβάζουνε το ζώδιό μου στην τηλεόραση- εγώ απαιτώ ΗΣΥΧΙΑ και να μην κουνιέται φύλλο! Καμιά φορά με ενοχλούν και οι ανάσες! Στο κάτω-κάτω ούτε πιτσιρίκι έχω για να το προσέχω, ούτε άντρα για να του σιδερώσω το πουκάμισο, ούτε τηλεόραση για να παρακολουθώ τα ζώδια! Και αν ποτέ αποκτήσω θα είναι από επιλογή μου, όχι από επιλογή άλλων. Στον αντίποδα της εξομολόγησης και υπεράσπισης του δικαίου βρίσκεται η λεγόμενη αντεπιχειρηματολογία, η οποία κραυγάζει με εκκωφαντικό κρότο και με μια φωνή που υποστηρίζει πως δεν φύτρωσα, αλλά γεννήθηκα από ανθρώπους που πάντα έτρεχαν για μένα, πάντα με νοιάζονταν και πάντα θυσιάζονταν. Αυτά περί τύψεων όμως, διότι ουδείς ισχυρίστηκε το αντίθετο! Ούτε μειώνει τις αποστάσεις! Άλλωστε οι αποστάσεις που μειώθηκαν είναι σαφώς μόνο οι χιλιομετρικές! Η τεχνολογία για άλλη μια φορά αποδεικνύεται ανίκανη να μειώσει τις ψυχολογικές ή αυτές της συνεννόησης! Κι ας πληγώνονται οι τεχνοκράτες!

Οι σχέσεις είναι περίεργες και σαφώς οριακές! Μπορεί κανείς να παρατραβήξει το σκοινί και να θιχτείς. Μπορεί να τραβήξει και μια κλωστή και να ‘ναι αυτή από την οποία κρέμεται η σχέση. Στα πλαίσια της (ελληνικής) οικογένειας τα πράγματα είναι εντονότερα! Μας αρέσει το «όλοι», το οικογενειακό, το ζεστασιάρικο, αλλά οι ηλικίες έχουνε όρια. Όχι στις δυνατότητες, αλλά στις αντοχές και στις ανοχές! Όσο για ενοχές? Κανένα «εγώ» εν θερμώ δεν έχει ενοχές. Μόνο το «εσύ» είναι ενοχικό, και γι’ αυτό έχει φροντίσει μια χαρά το «εγώ». Και τι κρίμα που αυτά τα κυριακάτικα πρωινά δεν είναι πάντα σαν εκείνες τις οικογένειες της διαφήμισης του Βιτάμ, όπου όλοι είναι χαρούμενοι, τα παιδιά παίζουνε με το σκύλο στο σαλόνι, ο μπαμπάς φιλάει τη μαμά στο στόμα πεταχτά και την πιάνει απ’ τη μέση, καθώς εκείνη αλείφει τη φέτα, ενώ η γιαγιά-πεθερά στέκεται τρισευτυχισμένη πιο δίπλα που το παιδί της έκανε τον τέλειο γάμο! Και αναρωτιέμαι: «Λετε να φταίει που για πρωινό προχθές δε φάγαμε Βιτάμ, αλλά τραχανά?»

@ όπως λένε χ@-σμ@ (γενεών) και e- όπως λένε e-λιθιότης!

       Η μαμά μου φωνάζει επί μονίμου βάσεως τη γιαγιά μου, γιατί η τελευταία δεν ξέρει πώς να χρησιμοποιεί το τηλέφωνο. Λογικό! Η γιαγιά, όταν γεννήθηκε, δεν υπήρχε τηλέφωνο. Εγώ φωνάζω επί μονίμου βάσεως τη μαμά μου, γιατί δυσκολεύεται να χρησιμοποιήσει το διαδίκτυο. Λογικό! Η μαμά, όταν γεννήθηκε, δεν υπήρχε διαδίκτυο!  Εδώ δεν υπήρχε όταν γεννήθηκα εγώ! Και εν πάση περιπτώσει οποία απαίτησις από έναν άνθρωπο που λαχανιασμένος και ασθμαίνοντας τρέχει να προλάβει μία τεχνολογία-δρομέα με ταχύτητα sprinter! Μισή ώρα να υπαγορεύω στη μάνα μου τι? το e-mail μου και να της εξηγώ πως όταν λέμε @, κοινώς “παπάκι”, στην ηλεκτρονική διεύθυνση, δεν εννοούμε αυτό που πάει στην ποταμιά, ούτε εκείνο που βάζουμε στην μπανιέρα, όταν παίρνουμε το μπάνιο μας, αλλά το σύμβολο–δείκτη που υποδηλώνει όχι το ταχυδρομείο των ΕΛΤΑ αλλά του κυβερνοχώρου.

Θα μπορούσα να διηγούμαι ώρες και να καταγράφω εκατοντάδες δείκτες χάσματος γενεών σε θέματα τεχνολογίας, ωστόσο θαρρώ πως θα ήταν ανεξάντλητα, χωρίς σταματημό και ως εκ τούτου δίχως νόημα. Ωραία γελάω κι εσείς κι εγώ με τη μαμά να μην ξέρει το παπάκι, η μαμά με τη γιαγιά να μην ξέρει πώς να πάρει τηλέφωνο, η γιαγιά μου με την προγιαγιά μου να μην ξέρει πώς να ανοίξει την τηλεόραση αλλά αντιστρόφως με φαντάζομαι μπροστά σε ένα γιο χάκερ να σπάει κωδικούς υπολογιστών στο «πι και φι» και σε έναν εγγονό ακόμα πιο χάκερ να πραγματώνει μία πραγματικότητα που για μένα προς το παρόν φαντάζει απλά απραγματοποίητη! Ένα χ@σμ@ που χ@σκει χ@οτικά πάνω από γενεές δεκατέσσερις κι όλοι   Σ@ν χ@νοι να προσπαθούμε να το μειώσουμε. Πλάνη!  

Υπολογιστές, σκληροί, μαλακοί δίσκοι, usb, i-pad, i-pod, i-phone i- και άι και...-θου Κύριε φυλακήν τω στόματί μου- διότι όλα τριγύρω αλλάζουνε και όλα τα ίδια μένουν. Αλλάζουν τα επιτεύγματα της τεχνολογίας αλλά όχι η τεχνολογία ως οντότης. Αυτή μένει μεταλλάσσοντας απλά τις επαναστάσεις της. Από τον homo faber  στην βιομηχανική επανάσταση, για να ακολουθήσει η ηλεκτρονική επανάσταση με θύτες, θύματα, τροπές, ανατροπές και αναπόφευκτες ντροπές για όσους μένουν πίσω.

Και δεν μας έφταναν οι οργανικά ή οι λειτουργικά αναλφάβητοι προστέθηκαν και οι ηλεκτρονικά. Δε συνεννοείσαι με αυτόν που δεν ξέρει να γράφει το όνομά του, δε συνεννοείσαι με αυτόν που δεν μπορεί να παρακολουθήσει τις κάθε είδους εξελίξεις, δε συνεννοείσαι  ούτε με αυτόν που κουβαλάει μία e-λιθιότητα! Διότι πρόκειται περί e-λιθιότητος και μάλιστα μεγάλης. Να εξηγείς και να ξαναεξηγείς και ο άλλος να σε κοιτάει σαν χ@νος! Το λες όμως? Δεν το λες! Γιατί αν εγώ το πω στη γιαγιά μου, θα μου απαντήσει πως η γενιά της μπορεί να είναι @χρηστη η δική μου όμως είναι πιο άχρηστη που δεν ξέρει να φτιάχνει μια πίτα και μόνο ετοιματζίδικες  πίτσες ξέρει να αγοράζει από έξω. Και θα ‘χει  και δίκιο. Θα λέει πως η γενιά μου είναι αχαΐρευτη, γιατί δεν μπορεί να διαχειριστεί την κρίση, γιατί δεν μπορεί να ζήσει με τα λίγα, γιατί δεν έμαθε να σέβεται το χειροποίητο, γιατί δεν ξέρει να φτιάχνει κάτι μόνη με τα χέρια της, γιατί είναι σπάταλη και άτσαλη, γιατί μόνο ξοδεύει και δε συμμαζεύει, γιατί μόνο πετάει αλλά δε νογάει, γιατί δε σκέπτεται, δε νοιάζεται, δε σέβεται, γιατί ακυρώνει εύκολα, καταδικάζει ευκολότερα και μετανιώνει πολύ πολύ αργότερα. Και θα αρχίσει να αντιπαρατάσσει καταλόγους ηλιθιότητας έναντι στους δικούς μου καταλόγους e-λιθιότητας, γιατί εγώ περιστρέφω τον κόσμο γύρω από την τεχνολογία και εκείνη γύρω από τη ζωή που δεν έχει μόνο τεχνολογία αλλά και τέχνη: τέχνη είναι η πίτα της, τέχνη τα σεμεδάκια της, τέχνη οι μπλούζες που πλέκει, τέχνη ο λαχανόκηπος στην αυλή, τέχνη ο κήπος με τα λουλούδια της, τέχνη το πεντανόστιμο φαγητό της, τέχνη η γιαγιά με τη σοφία της και κάτσε εσύ κατέβαζε από βιβλιοθήκες τι είπε ο Πλάτων κι ο Επίκουρος φιλοσοφώντας!

Τώρα θυμήθηκα τι μας έλεγαν στο σχολείο στο μάθημα της έκθεσης: ένα κοσκινάκι είναι η παράδοση. Κοσκινίζεις τα γεγονότα, τις καταστάσεις, τα ήθη και τα έθιμα, τις συνήθειες, τον τρόπο ζωής. Ό,τι περάσει από μέσα του, διαιωνίζεται και μένει, ό,τι σκαλώσει στις τρυπίτσες του, πάει...προορίζεται για το μουσείο. Και οι σπιτικές οι πίτες της γιαγιάς δεν πήγαν ακόμη στο μουσείο, ούτε ο λαχανόκηπός της, ούτε τα μυστικά της, ούτε η σοφία της...αυτή δε θα πάει ποτέ. Θα υπάρχει και θα αιωρείται σαν τιμωρός στην ατμόσφαιρα για να σου θυμίζει πως το χάσμα μειώνεται με τη γενιά της καθώς μεγαλώνεις αλλά αυξάνει με την επόμενη γενιά που ξιπασμένη κι εκείνη θα σου κοτσάρει επιδεικτικά στη μούρη τις γνώσεις της για τα νέα επιτεύγματα της τεχνολογίας!!Α ρε πλάνη! Γνώσεις? Ποιες γνώσεις? Χειρισμούς ήθελα να πω. 

Διότι άλλο να χειρίζεσαι την τεχνολογία και άλλο να γνωρίζεις την τέχνη της πίτας!