Το σύμπαν έχει σίγουρα όρια...

«Φτωχός πλην τίμιος εντάξει. Όμως, τίμιος, πλην βλαξ; Ανάμεσα σ’ έναν τίμιο πλην βλάκα και έναν ανέντιμο πλην έξυπνο, θα διάλεγα τον δεύτερο. Διότι ο έντιμος πλην βλαξ δεν έχει καμία πιθανότητα να γίνει ένας έντιμος έξυπνος, ενώ ο ανέντιμος πλην έξυπνος, έχοντας ήδη εξασφαλισμένη την εξυπνάδα, θα μπορούσε κάποτε να γίνει και έντιμος...»

Βασιλ. Ραφαηλίδης

«Κυρία είστε ρατσίστρια!» μου εκστόμισε ένας μαθητής μου τις προάλλες σε μια συζήτηση επάνω στο μάθημα. «Ασφαλώς και είμαι! Και ρατσίστρια και αλλεργική! Και δεν το αρνήθηκα ποτέ!» του ανταπάντησα. Τέσσερα στοματάκια κεχηνότα από κάτω και άλλα οχτώ ματάκια γουρλώσανε ξαφνικά στην απάντησή μου. Και δια τι να κρύψωμεν άλλωστε? Όταν αρνηθώ τη ρετσινιά του ρατσιστή θα πρέπει να πάψει η βλακεία αυτού του κόσμου να μου την προκαλεί. Διότι το σύμπαν έχει όντως μεγαλύτερες πιθανότητες, όπως είπε περίπου ο θείος Αλβέρτος, να αποκτήσει όρια, από ό,τι εκείνη.  

Το να ζεις σε έναν κόσμο που έχει πλάσει νοητά το μυαλό σου και τον έχει εξιδανικεύσει είναι τουλάχιστον ανόητο. Κι ούτε υπεραμύνομαι αυτού στοχεύοντας σε ανεφάρμοστους ιδεαλισμούς. Αναγνωρίζω την ύπαρξη της βλακείας. Σέβομαι την ύπαρξή της, όχι όμως την ίδια. Η βλακεία είναι ανίκητη και ως εκ τούτου επιβιώνει επί παντός καιρού. Το να υπάρχουν ηλίθιοι, κακοί, ζηλιάρηδες, απερίσκεπτοι, κακοποιοί, παράνομοι, άνομοι, υπερόπτες, βλαμμένοι, ημίτρελοι, μπσόχαζ (που λεν και στο φανταστικό χωριό μου) δεν είναι από μόνο του ως φαινόμενο ούτε περίεργο, ούτε κακό, ούτε αφύσικο. Το περίεργο και το ενοχλητικό γεννιέται αφ’ ης στιγμής χάνεται ο έλεγχος. Δεν με ενοχλεί η ύπαρξη της βλακείας. Στο κάτω-κάτω της γραφής καλά κάνει και υπάρχει για να τονίζεται εξ αντιθέτου τουλάχιστον η αβρότητα και η σύνεση.

Με ενοχλεί όμως η ποσόστωση! Το να είναι τα πράγματα 80% στη σφαίρα της λογικής και ένα 20% εκτός αυτής, δεν με πειράζει. Το να μοιράζονται το 70% και το 30% αντίστοιχα ούτε αυτό με ενοχλεί. Το να ισχύουν τα ποσοστά όμως αντίστροφα, και να ψάχνεις τον λογικό σαν να κοιτάς για ψύλλο στ’ άχυρα, αυτό πραγματικά με εκνευρίζει εκτός του ότι με λυπεί. Και πάνω από όλα με ενοχλεί που ένας βλάκας και μισός θέλει να πιστεύει πως είναι όχι απλά εξυπνότερος από ορισμένους άλλους, αλλά αντικειμενικά έξυπνος. Αυτό φυσικά είναι εξ ορισμού ανόητο, διότι το ότι είσαι εξυπνότερος ή λιγότερο βλάκας από έναν άλλον βλάκα ή λιγότερο έξυπνο δεν σε κάνει απαραίτητα και αναγκαστικά έξυπνο. Τα μεγέθη δεν πρέπει να είναι συγκριτικά. Το έμβλημά σου εάν είναι «το μη χείρον βέλτιστον» είσαι απλά άνθρωπος των εκπτώσεων. Άλλωστε σημασία δεν έχει τι πιστεύει ένας βλάκας για τον εαυτό του, αλλά τι πιστεύουν οι άλλοι για εκείνον. Βέβαια η υποκειμενικότητα είναι δεδομένη και με αυτήν τη λογική κανένας -πόσω δε μάλλον ο βλάκας- δεν μπορεί να αντιληφθεί το μέγεθος της βλακείας του. Ωστόσο, ίσως και αυτό να μην είναι τόσο ανέφικτο, εάν σκεφτεί κανείς πως ακόμη και εδώ υπάρχει μία τάξη μεγέθους: από εδώ μέχρις εδώ, για παράδειγμα, δικαιολογείται μία ποσότητα x βλακείας, και ηλιθιότητας, και ανεμυαλιάς, και χαζομάρας, και... και ... και...

Παρ’ όλα αυτά η βλακεία είναι γεγονός. Βασιλεύει και κυριαρχεί παντού! Και ποιος είπε ότι μετά από έναν πυρηνικό πόλεμο θα επιβιώσουν μόνο οι κατσαρίδες? Κάτι μου λέει ότι θα έχουνε παρέα και τους βλάκες!

ΥΓ: η γράφουσα δεν εξαιρεί τον εαυτό της από περιπτώσεις όπου αποδεικνύεται αυτιστικά πολύ βλάκας!

Σαρακοστιανός (Σουρ)ρεαλισμός!

Στο μεταξύ ο Χριστός περιφερότανε όλη την ώρα από τραπέζι σε τραπέζι μέχρι να αποφασιστεί πού θα κάτσει! Μία ανέβαινε στο τραπέζι και μια καθότανε στο πάτωμα! Μία πάνω σε γαϊδουράκι οδεύοντας για Αίγυπτο και μια στατικός και θερμαινόμενος από τα χνώτα των ζώων μέσα στο παχνί της Βηθλεέμ. Πάντως, και άπιστος να ‘σαι, εν τέλει πείθεσαι πως είναι πανταχού παρών και τα πάντα φορών: σπάργανα σε μπεζ, σε μπορντό, σε χρυσαφί, σε λευκό. Ο δε Άγιος Βασίλειος-Santa Claus-Père Noël, άλλοτε αδυνατισμένος (σπάνια) και άλλοτε λιγότερο ή περισσότερο παχύσαρκος, με σάκο γεμάτο ή μισοαδειασμένο, μια καθότανε μπροστά στο τζάκι και μια με το ένα πόδι μέσα στην καμινάδα και το άλλο πάνω στα κεραμίδια, προσπαθούσε να εισέλθει ανορθόδοξα στην εστία. Επίσης τον συναντούσες ή πάνω σε έλκηθρο κατά μόνας ή καμιά φορά με μια γιαγιούλα, που του έμοιαζε, αγκαζέ (η γυναίκα του θα ‘ναι, λένε τα ζευγάρια μετά από λίγα χρόνια μοιάζουν και φυσιογνωμικά μεταξύ τους), ή κατευθυνόμενο προς ένα χιονισμένο αγροτόσπιτο πεζή και κλείνοντάς σου το μάτι ροδαλός-ροδαλός  μέσα σε ασορτί με τα κόκκινα μάγουλά του ρούχα.   

Τα αγγελουδάκια πάλι σταματημό δεν είχανε. Πόσους αγγέλους μπορεί να αντέξει η γη? Η κάθοδος των μυρίων (αγγέλων) με λευκά γιακαδάκια και μπορντό φορεματάκια, με άσπρα ρουχαλάκια και ξανθά μαλλάκια, με ραβδάκια στα χέρια ή βιβλιαράκια και άγγελοι κεχηνότες ψάλλουν ευλαβικά.  

Και μπερδεύτηκαν μεταξύ τους όλα ξαφνικά: διαπίστωσα ότι είχαν πέσει αστέρια στη γη και πως τα έλατα από τις βουνοκορφές υλοτομήθηκαν, κατέβηκαν οι τάρανδοι στα πεδινά αντί να πάρουν τα βουνά. Οι καμπάνες χωρίς καμπαναριά και τα τύμπανα δίχως τυμπανιστές ανακατεύτηκαν ανάμεσα σε τρενάκια, ελαφάκια και ψημένα πέτρινα κουλουράκια.  

Τρενάκια? Περνάει το τρένο από το σαλόνι μου? Πέσανε αστέρια στην κουζίνα μου? Καταδέχθηκαν οι άγγελοι να περάσουν το κατώφλι του σπιτιού μου? Τζάκι δεν έχω σίγουρα. Από ποια καμινάδα εισήλθε ο χοντρός Άγιος Βασίλειος, όλοι αυτοί Άγιοι Βασίληδες και οι Χριστούληδες? Πόσοι ήταν άραγε?  Αρπάζω έναν άγγελο από το φτερό και τον τοποθετώ κάτω από το παράθυρο να δείχνει ότι ψάλλει γύρω από το θείο Βρέφος που μόλις εγεννήθη. Συμβολικά. Κι ενώ η ιστορία κατατάσσει σε διαφορετικό χωροχρόνο ορισμένες προσωπικότητες, οι γωνιές του σπιτιού τις συμφιλιώνουν και κάνουν το Χριστό με τον Άγιο Βασίλειο ομοτράπεζους, αντάμα ο ένας με τον άλλον και μάλιστα περικυκλωμένους από τυμπανιστές, χιονισμένα κλαδιά, χρυσίζουσες μπάλες, φύλλα από έλατα και γκι τυλιγμένα σε καμπανάκια.

Ναι. Εγώ φταίω για όλον αυτόν τον χαμό. Το ομολογώ ευθαρσώς! Είμαι υπαίτια, κύριος αυτουργός για όλη αυτήν την αναστάτωση που προκάλεσα στο σύμπαν.  Που κατέβασα τον ουρανό στη γη και ανακατέταξα χώρους, ανέμειξα χρόνους, μπέρδεψα τη χλωρίδα του βορρά με την πανίδα του Ισημερινού, που έβαλα αντίκρυ στην καμήλα της Αιγύπτου τον Σκανδιναβό τάρανδο να πίνουν παγωμένο νερό από τη λίμνη, όπου κάνουν πατινάζ χαρούμενα μικρά παιδάκια με σκουφάκια και μυτούλες κόκκινες, και παραδίπλα ένα τζάκι αναμμένο με φωτιά που δεν μπορεί να λιώσει τα χιόνια που πέσανε πλάι του από το χιονισμένο έλατο που αιωρείται πάνω του...

Θα με ζήλευε κι ο Θεός ο ίδιος. Θα ζήλευε το πάντρεμα Βορείου και Νοτίου ημισφαιρίου, θα ζήλευε την εύλογη αυτή απουσία της γραμμικότητας στο χρόνο, θα ζήλευε τον ιμπεριαλισμό της Δύσης. Θα ζήλευε τη βιομηχανία της που κατάφερε να ξεπεράσει το παράλογο, να κατασκευάσει τη συμφιλίωση του ετεροχρονισμένου με τον τρέχοντα χρόνο, να συνταιριάξει πρόσωπα και καταστάσεις, να προσγειώσει τα θεία και μεταφυσικά και να απογειώσει την κατανάλωση στα ύψη γύρω από ένα θέμα που όσο η επιστήμη εξελίσσεται, τόσο αυτό αμφισβητείται και η Βίβλος θεωρείται πια ένα ωραίο, ευκολονόητο για τα πρώτα μας χρόνια παραμύθι. Αλλά μέχρις εκεί. Παραμύθι. Ποια γέννηση? Ποιος Μεσσίας? Ποιος Χριστός? Ποιος Θεός? Ποια ανώτερη δύναμη? Ποια Χριστούγεννα? Ποια εκκλησία?

Ο Χριστός γεννάται μέσα σου. Αν υπάρχει. Μα θα στολίσουμε δέντρο και θα το γιορτάσουμε, ακόμη κι αν δεν υπάρχει ή δεν πιστεύουμε πως υπάρχει, επειδή η Δύση κατόρθωσε με τον τρόπο της να το επιβάλλει και επειδή οι γιορτές είναι ευκαιρία να ανταμώνουμε και να χαίρονται τα παιδιά. Κατά τα άλλα, αν γεννήθηκε ο Μεσσίας ή όχι, αν είναι κατασκευή μιας μεγάλης συνομωσίας (εκκλησιαστικής) και ανακατασκευή μια μεγαλύτερης (διαφημιστικής), δε δείχνει να νοιάζει και πολύ!

Τρίτη, 15 Νοέμβρη

 Αγαπημένο μου ημερολόγιο, στόλισμα τέλος. Αρχή της Σαρακοστής. Εγώ και οι μαγαζάτορες. Είμαι υπερβολική?! Εκείνοι έχουν τους λόγους τους και βιάζονται. Όχι όπως κάποτε βέβαια που το παραξήλωναν και φιγούραραν στις βιτρίνες οι Αϊ-Βασίληδες δίπλα στα ψαροντούφεκα και τα μαγιό (θα μου πεις αυστραλιακή version, αλλά εδώ είναι ακόμα Ελλάδα, άσχετα αν η μισή σε λίγο θα φύγει και θα πάει κατά ‘κει), αλλά οι άνθρωποι πρέπει να πουλήσουν.  Εγώ τι λόγους έχω? Ε θα ‘χω κι εγώ τους δικούς μου που το ‘κανα φέτος τόσο νωρίς άμα τη ενάρξει της Σαρακοστής! Σαρακοστή ε? Γι’ αυτό μόλις ξύπνησα ήπια γάλα και μαγείρεψα κρέας για το μεσημέρι, μετά πέρασα από το ταχυδρομείο να πληρώσω τη συνδρομή μου στην Action Aid για το παιδάκι που υιοθέτησα, σταμάτησα όμως και στα Jumbo να αγοράσω τα τελευταία στολίδια για το σαλόνι μου. Πιθανώς το παιδάκι που υιοθέτησα να κατασκεύασε και τα παιχνιδάκια που αγόρασα. Αμάν καημός! Τι με νοιάζει? Εγώ μια φορά τη συνείδησή μου την έχω ήσυχη! Και στο μεταξύ έβρισα και το γείτονα που για άλλη μια φορά αρνήθηκε να πληρώσει τα κοινόχρηστα. Στην εκκλησία βέέέβαια. Θα πάω. Παντρεύεται μια φίλη μου την άλλη Πέμπτη.

Άνθρωπος της Δύσης γαρ, ζω κι εγώ τα Χριστούγεννα όπως όλοι (ή μάλλον οι περισσότεροι)

Καλή Σαρακοστή