Στα πρώτα χρόνια της ζωής του παιδιού η αναλογία έχει
μοναδική θέση στην ερμηνεία και την πραγμάτωση συμπεριφορών. Το παιδί δεν
μπορεί παρά να εξηγεί τον κόσμο γύρω του βασιζόμενο σε υπάρχουσες πρωταρχικές
δομές στη ζωή του λειτουργώντας αφαιρετικά και ως εκ τούτου γενικευτικά. Η
γλώσσα, οι εμπειρίες της καθημερινότητας ή των εορτών είναι μόλις λίγα
παραδείγματα που αποδεικνύουν περίτρανα πως το υπάρχον παλεύει να εκτοπίσει το
καινούργιο. Πως το νέο δε θα γίνει δεκτό εύκολα. Πως η εξαίρεση θα κατανοηθεί
και θα μπει στη ζωή μας με την πάροδο του χρόνου και όχι αγκαζέ με τον κανόνα.
Έτσι, ο μικρός Άγγλος μπόμπιρας ομιλητής θα δημιουργήσει τον αόριστο του
ρήματος go ως *goed και όχι went, επειδή
η «κανονική» και «ομαλή» δομή που πρωτοέμαθε και συγκράτησε είναι του τύπου work-worked.
Σε αυτά τα πλαίσια και κατά αναλογικό τρόπο τίποτε που
έρχεται ως διαφορετικό στη ζωή σου δεν μπορείς εύκολα να το αποδεχτείς. Έτσι
λοιπόν θυμάμαι πως στο χωριό μου είχαμε ένα μπουγατσατζίδικο «θείο Βάνια» του
οποίου ο ιδιοκτήτης ήτανε ένας κοντόχοντρος κύριος με φαλάκρα και γυαλιά. Όταν
στα 6 ½ ήρθα με τη μαμά μου στη Θεσσαλονίκη και περνούσαμε έξω από έναν «άλλον
θείο Βάνια» στο Βαρδάρη, έμεινα έκπληκτη που είδα να τεμαχίζει μπουγάτσες ένας
«θείος Βάνιας» ψηλός, μελαχρινός με πολύ πυκνό μαλλί, χωρίς γυαλιά και πολύ
αδύνατος!!! Η έκπληξη ήτανε τεράστια και φυσικά ανεξήγητο πώς ένας θείος Βάνιας
δεν ήτανε φυσιογνωμικά ίδιος με το «πρότυπο» που έφερνα από το χωριό μου! Το
ίδιο σοκ έπαθα όταν η γειτόνισσα με κάλεσε μια φορά με την κόρη της να φάμε
μουσακά και ο μουσακάς από πάνω δεν είχε τριμμένη φρυγανιά που τον κάνει ματ
στην όψη, όπως ήταν της μαμάς μου, αλλά
ήτανε γλιτσερός και μαύρος. Έπρεπε να φάω κάτι που δεν μου ήτανε καθόλου οικείο
στο μάτι και όπως σωστά φανταζόμουν μήτε στη γεύση! Αντιστοίχως είχα απορήσει
διότι μου φάνηκε ασύλληπτο πώς η γιαγιά μου η Στάσα έφτιαξε το κέικ που με
κέρασε μία φορά με το χέρι και χωρίς μίξερ, αφού εγώ είχα συνυφασμένο το κέικ με
το μίξερ, και πίστευα πως το να το φτιάξεις δίχως μίξερ είναι σαν να κάνεις
ομελέτα χωρίς αβγά και τσουρέκι δίχως γάλα! Κι όταν ένα Πάσχα είχαμε πάει
απογεματινή επίσκεψη στη θεία μου Καλλιόπη και τη ρώτησα πού ήτανε η σούβλα με
το αρνί και μου απάντησε εκείνο το αποκαρδιωτικό «Εμείς βάζουμε το αρνί στο
φούρνο» αυτομάτως θεώρησα πως είναι από άλλον πλανήτη και απόρησα για άλλη μία
φορά «Τι σόι Πάσχα είναι αυτό χωρίς σούβλες και γυροβολιές με τραγούδια και
παρατράγουδα!!» και ειλικρινά τη λυπήθηκα και ένιωσα μεγάλο οίκτο για εκείνη
και την οικογένειά της που δεν ήτανε όπως η δική μου στο χωριό με το τραπέζι να
έχει την προγιαγιά και τον προπαππού στην κεφαλή του και τα 14 παιδιά του
τριγύρω και τα 25 εγγόνια και τα 4 δισέγγονα!
Στην πορεία όμως, καθώς περνούσαν τα χρόνια έβλεπα πως οι εξαιρέσεις
παραβγαίνουν τις περισσότερες φορές τον κανόνα, όπως οι αιρέσεις την θρησκεία
αναφοράς. Τα στερεότυπα που έχουμε στη ζωή μας κάποια στιγμή γκρεμίζονται ή μας
τα γκρεμίζουν. Τα πράγματα δεν έρχονται όπως εμείς τα θέλουμε ή τα έχουμε
σχεδιάσει και πως όταν εμείς κάνουμε σχέδια όντως ο θεός μπορεί να γελά. Γιατί
ποιος να μου το ‘λεγε και να το πίστευα
στα 6 ½ πως εκτός από τον θείο Βάνια που μπορεί ξαφνικά να ψηλώσει, να
βγάλει μαλλιά και να βγάλει τα γυαλιά, Πάσχα γίνεται και στην πόλη σε ένα
διαμέρισμα 40 τετραγωνικών χωρίς όλα τα μέλη της οικογένειας μαζεμένα, να τρώνε
κατσικάκι ψημένο στο φούρνο και όχι στη σούβλα και ένα τσουρεκάκι φτιαγμένο
δίχως γάλα...χωρίς τραγούδια, αλλά με πολλά παρατράγουδα!
